خاتم کاری

خاتم کاری هنر آراستن سطح اشیاء با مثلثهای کوچکی است که طرحهای گوناگون آن همواره به صورت اشکال منظم هندسی بوده است.

این شکلهای هندسی را با قراردادن مثلثهایی کوچک در کنار هم نقشبندی می کنند.

خاتم

می توان گفت خاتمکاری  نقشه های هندسی تشکیل شده از مثلثهای متساوی الاضلاع است که از عاج، استخوان، چوب و مفتول برنج ساخته شده و معمولا به ضخامت دو میلیمتر در سطح اشیاء چسبانده می شوند.

جنس و مرغوبیت خاتم

این مثلثها هر چه ظریفتر و طرحها و اشکال هر چه منظم تر باشند خاتم مرغوبتر خواهد بود. از دلایل مرغوبیت و ارزشمند بودن یک کارخاتم بالا بودن کیفیت مواد اولیه به کار رفته در آن است. موادی که خاتمسازان برای تهیه محصولات خود از آنها استفاده می کنند بسیار متنوع هستند. این مواد عبارتند از:

  • چوبهای گوناگون مانند: فوفل، آبنوس، نارنج و عناب.
  •  استخوانهای مختلف مانند: استخوان شتر، گاو، اسب
  •  اعاج
  • صدف
  • مفتولهای مسی و برنجی
  • در برخی موارد نیز طلا و نقره نیز  برای ساخت به کار رفته.

این مواد اولیه را به صورت منشورهایی به ابعاد یک تا دو میلیمتر بریده و با پهلوی هم چیدن آنها طرحهای مختلف خاتم را به وجود می آورند در ابتدا خاتمکاری با استفاده از مثلثهای بسیار بزرگ که پهلوی هم قرار می دادند تهیه می شد ولی به تدریج با پیشرفت ذوق و مهارت هنرمندان ابعاد مثلثها ریزتر و کوچکتر شد.

به هر حال هنر خاتمسازی از زمان پیدایش تاکنون تحولات بسیاری داشته است در اصفهان علاوه بر اشیاء تمام خاتم که می سازند قسمتی از مصنوعات خاتم را با نقره و مینا سازی توأم کرده اند. مثلا جعبه های خاتمی که رویه آن را نقاشی مینیاتور کرده از جمله تولیدات انحصاری خاتم اصفهان است.

۲ دیدگاه

  1. ExoRank ۸ بهمن ۱۳۹۸ پاسخ

    Awesome post! Keep up the great work! 🙂

    • ده بازار ۱۴ بهمن ۱۳۹۸ پاسخ

      thanks for your encouragement

گذاشتن دیدگاه

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

X